Калі Барак Абама сканчваў выступ на на сесіі Генеральнай Асамблеі ААН, немагчыма было паверыць у тое, што праз два дні яго зноў назавуць «слабаком» і «няўдачнікам», а Пуціну вернуць ганаровае званне «усіх перайграў». 28 верасня амерыканскага прэзідэнта слухалі ўсе, але далёка не ўсе пачулі. І збываецца над імі прароцтва Ісаі, якое кажа: слыхам пачуеце — і не ўразумееце; і вачыма глядзець будзеце — і ня ўбачыце ...

 



Зрэшты, Стыва Джобса таксама трымалі за апантанага дзівака, а цяпер забіваюцца ў чэргах за свежым «айфонам». Жывое ўвасабленне канцэпцыі soft power («мяккая сіла») Барак Хусейн Абама — такі ж філосаф і наватар, як і стваральнік Apple. Нездарма кніга, якая забяспечыла яму абранне на першы тэрмін, называлася The Audacity of Hope. Афіцыйная назва рускага перакладу — «Дзёрзкасць надзеі». Хоць ідэальная назва для яе — трэцяе праклятае рускае пытанне: «Ты чё такой дерзкий?»

Што сказаў Абама з трыбуны ААН, калі перавесці яго вышынныя віршы на шурпатую прозу нашых раўнін? Вайна на Блізкім Усходзе не скончыцца, пакуль ідэі, якія яе спарадзілі, канчаткова не выдыхнуць. Эпоха, калі Амэрыка, як чараўнік у блакітным верталёце, ляцела знішчаць зло і садзіць дабро, сышла ў мінулае разам з Джорджам Бушам-малодшым. Аўчынка ня варта вырабы, а гульня свеч. Хай тапельцы ратуюць сябе самі. Або тонуць, калі не хочуць вучыцца плаваць. Амерыка не павінна быць «сусветным жандарам». Яна — ня дэміург, які вырашае, якім быць свету. Яна толькі плячо, на якое можа абаперціся той, хто тоне, і той бераг — да якога ён плыве. Што ж тычыцца самой буры, дык няхай з ёю змагаецца вар'яцкі кароль з трагедыі Шэкспіра або іншая такая ж бура. І хай у арсенале Амерыкі застаецца прамое ваеннае ўмяшанне, «дыпламатыя кананерак» і пастаўкі высокадакладнай зброі "сваім хлопцам», але спяшацца з гэтым яна не будзе больш. Эканамічны ціск і дыпламатыя — і танней і больш эфектыўна.

Такі падыход цалкам сябе апраўдаў ва Украіне. Абаму пастаянна абвінавачвалі ў нерашучасці, патрабавалі неадкладна прадаставіць Украіне сучасную зброю і нават «увесці войскі». А ён упарта аддаваў перавагу эскалацыі канфлікту стрымліванне агрэсара неваеннага інструментамі і дамагаўся таго, каб вайна вялася ў жорсткіх рамках, якія ўраўноўваюць шанцы яе ўдзельнікаў. У выніку, Украіна ў кароткія тэрміны стварыла баяздольную армію, якая ў баях зведала радасць перамог і атрымала бясцэнны падарунак — права запісаць гэтыя перамогі выключна на свой рахунак, ні з кім не дзелячыся славай (значэнне гэтага царскага падарунка для гісторыі маладой украінскай нацыі ёй яшчэ толькі трэба будзе ацаніць).

Між тым, амерыканская смяротная зброя ўжо пачала паступаць на склады ВСУ. Яшчэ ўчора гэтая мера прывяла б да абвастрэння канфлікту і новых чалавечых ахвяр. А сёння Пуцін прылятае ў Парыж на перамовы ў «нармандскага фармаце» першым і прыводзіць у захапленне Аланда і Меркель сваёй усмешлівай памяркоўнасцю. Чаму? Таму што Абама з ім сустрэўся ў Нью-Ёрку і зрабіў прапанову, ад якой Пуцін не змог адмовіцца ...

Відавочна, што карт-бланш, які Расія атрымала ў Сірыі — вынік здзелкі. Але мала хто цікавіцца ўмовамі, на якіх здзелка была заключана. Гэта тым больш дзіўна, што «перадпродажная падрыхтоўка» амаль месяц трымалася ў топе сусветных навін і была поўная скандальных падрабязнасцяў. Нагадаю асноўныя этапы.

З'яўляецца навіна аб тым, што Пуцін можа выступіць у канцы верасня на Генасамблеі ААН і правесці «шэраг двухбаковых сустрэч». Белы Дом імгненна рэагуе: «Толькі не з намі!»

З'яўляецца афіцыйны анонс з указаннем даты выступу. Белы Дом: «Размаўляць няма пра што. Нам гэта не цікава ». І гэтая пазіцыя застаецца нязменнай да самага апошняга моманту.

І раптам навіна: сустрэча адбудзецца. Без каментароў з боку Белага Дома. Расейскія СМІ ва ўласцівай ім здзеклівай манеры жыва адлюстравалі плачучага Абаму, які моліць Пуціна аб сустрэчы. Падвоху ніхто не заўважыў. А Белы Дом, вытрымаўшы мхатаўскую паўзу, выступіў з заявай, далёка выходзячай за рамкі дыпламатычнага этыкету. Расея названа «рэгіянальнай дзяржавай з эканомікай крыху менш іспанскай», а сама сустрэча — ласкай, якую прэзідэнт ЗША без асаблівай ахвоты аказвае залішне настойліваму просьбіту.

Гэтая насмешка «за гранню фолу» — рызыкоўны, але эфектыўны і наватарскі прыём! Абама пратэставаў ступень зацікаўленасці самалюбнага Пуціна ў гэтых перамовах. Яна апынулася лімітавай: Калі Пуцін гатовы мірыцца нават з такімі публічнымі знявагамі, абы апынуцца з Абамам за адным сталом, значыць, можна сабе дазволіць многае.

Зрэшты, прыніжэнні Пуціна на гэтым не скончыліся. Графік выступленняў быў звярстаны так, што яму давялося куляй ляцець з аэрапорта, каб не прапусціць сваю чаргу. І там, ля самай трыбуны Пуціна чакала зусім ужо вар'яцкая замінка — яго «пераблыталі» з малдаўскім прэм'ерам Стральцом ... Выступленне сапсавала ўкраінская дэлегацыя, сняданак — то чокаецца, то не чокаецца Абама... Можна сабе ўявіць у якім стане знаходзіўся Пуцін, калі апынуўся ў перамоўным пакоі.

Перамоўная пазіцыя расійскага боку была пазначаная з трыбуны Генасамблеі ААН: Расія прапаноўвала свае паслугі ў барацьбе з «Ісламскай дзяржавай» у рамках сучаснага аналага «антыгітлераўскай кааліцыі» ў абмен на змякчэнне пазіцыі ЗША па Украіне. Меркавалася, што ступень гэтага змякчэння і будзе прадметам гандлю. Тое, што ў ходзе перамоваў зрабіў Абама, апісаў Марк Твен у «Прыгодах Тома Сойера і Гекльберы Фіна».

Пра тое, што Сірыя — пастка для Расіі, стала зразумела пасля першага ж дня бамбёжак

Не, містэр Пуцін, фарбаваць плот (бамбіць “ІГ”) — гэта не павіннасць, а задавальненне! А за задавальненне трэба плаціць. Колькі шкляных шарыкаў вы можаце мне прапанаваць? Ці няма ў вас у запасе дохлай кошкі? І не забывайце: у гэтым пагадненні зацікаўлены вы, а не я. Вам, а не мне, трэба даказаць, што палёт праз Атлантыку каштаваў свеч. Гэта вам трэба тэрмінова прад'явіць хоць нешта ...

Пасля першых бамбёжак і перамоваў у Парыжы мы можам дакладна апісаць канчатковыя параметры здзелкі. Ні ў якую кааліцыю з Расіяй ніхто ўступаць не будзе. Але ёй будзе прадстаўленая магчымасць для самастойнай гульні на сірыйскім тэатры ваенных дзеянняў. За гэтую «афарбоўку плота» Расія абавязваецца спыніць сабатаж мінскіх дамоўленасцей і пакінуць «сваіх сукіных сыноў» сам-насам з Кіевам.

Пра тое, што Сірыя — пастка для Расіі, стала зразумела пасля першага ж дня бамбёжак. Уласных выведдадзеных у расійскіх ваенных няма, а сірыйскія калегі ахвотна ім падсоўваюць замест “ІГ” палітычных праціўнікаў Асада. Пры бамбёжках населеных пунктаў ахвяры сярод мірнага насельніцтва непазбежныя. Але гэта не Чачня, дзе Пуцін сабе ні ў чым мог не адмаўляць. Тут кожная слязінка дзіцяці на ўвазе.

У выніку, ужо на трэці дзень сфармавалася «антыпуцінская кааліцыя» пераважна з краін рэгіёну, якая выступіла з патрабаваннем «неадкладна спыніць фарбаваць плот». А з Вашынгтона пасыпаліся заявы адно больш жорстка іншага: Пентагон заявіў, што будзе збіваць расійскія самалёты за памылкі ў выбары мэтаў, а прэс-сакратар Белага Дома прыгразіў Расіі міжнароднай ізаляцыяй ужо не за Украіну, а за Сірыю.

Запалохаць Еўропу бежанцамі Расія не змагла. Ідэя падняць цэны на нафту, разбурыўшы аб'екты нафтатранспартнай інфраструктуры, якія знаходзяцца на тэрыторыі Сірыі — абсурдная, таму што аб'ёмы там нікчэмныя і могуць быць лёгка кампенсаваныя за кошт карэкцыі маршрутаў паставак асноўнымі краінамі-экспарцёрамі. А гэтыя краіны схільныя павялічваць аб'ёмы здабычы. Асабліва наш новы ваенны саюзнік — Іран. Зрэшты, Расія ўжо цяпер на мяжы эмбарга. Адзін няёмкі рух і нафтавыя цэны яе, наогул, перастануць цікавіць.

Што яшчэ застаецца? Ваенная база на беразе Міжземнага мора? А навошта яна Расеі? І ці доўга пратрымаецца рэжым Асада, без якога ніякай базы не будзе?

Здаецца, усё ...

У сухім астатку мы атрымліваем класічную здзелку «Манхэтэн ў абмен на шкляныя каралі» — Украіна ў абмен на сумніўную нагоду апошні раз згуляць ролю «стромкага мачо» у эфіры расійскага тэлебачання. Прычым, падсаджаная на «сірыйскі кручок» Расія будзе вымушана да Новага года выканаць усе свае абавязацельствы ў дачыненні да Украіны, галоўнае з якіх — аднаўленне мяжы ...

У гэтым месцы хочацца нагадаць: ёсць людзі (іх жудасна шмат), чые жыцці аддадзены таму, каб з упартасцю дзятла паўтараць мантры пра «нерашучага Абаму» і пра «Пуціна, які ўсіх перайграў». Для іх міністр сельскай гаспадаркі, прызначаны ў ўраджайны год — добры міністр, а Парашэнка — «алігарх», проста таму што ў яго прыбытковы бізнэс і шмат грошай. У свеце міфаў не патрэбныя факты. Ад іх цьмянеюць фарбы і баліць галава.

З іншага боку, нават прызнаўшы палітычны талент Барака Абамы, хтосьці можа абвінаваціць яго ў цынізме ў адносінах да народа Сірыі. Нельга сказаць, што ад ягонага стылю не павівае Стыў-джобсаўскім халадком. Гэта так. Але што можна прапанаваць наўзамен ?! Яшчэ адну «Буру ў пустыні», пасля якой рэгіён дзесяць гадоў не можа прыйсці ў сябе?

Адзіны спосаб назаўсёды пазбавіцца ад агрэсіўнасці — знайсці ёй выxад. Хай Іран раз і назаўжды высвятляе свае адносіны з арабамі-сунітамі і з Ізраілем, хай Асада, як Кадафі, зрыне уласны народ, а не амерыканскі спецназ, а курды дакажуць усім, што маюць права на ўласную нацыянальную дзяржаву. Гвалт застаецца спавівальнай бабкай гісторыі. І з гэтым нічога нельга зрабіць.

І што застаецца Амерыцы? Нацягнуць канаты рынга. Адабраць у баксёраў хімічныя кастэты і ядзерныя бейсбольныя біты. У крытычны момант падставіць плячо таму «баксёру», які даказаў сваю стойкасць і прыхільнасць тым каштоўнасцям, якія Абама назваў у сваёй прамове «універсальнымі» і «самавідавочнымі». Накарміць і абагрэць выгнанца. Ўсё.

Паводле: Радио Свобода

Абмеркаванне:

  • Аляксей Хадыка
  • 2015-10-03 18:07:08
Думкі цікавыя, але тое, што новай украінскай арміі давялося за сваё пабеднае фармаванне заплаціць 8 тысячамі жыццяў пераважна мірнага насельніцтва Украіны, і тое, што аўтар-маскаль гэтага не
заўважае, відаць, трэба аднесці да спецыфікі маскальскага гуманізму па-жукаўскі. "Бабы яшчэ нараджаюць". Таму і Абама не баязлівец, а такі стратэгічны малойца. Па-жукаўску.
  • Philip
  • 2015-10-03 19:15:14
Ад амерыканскай зброі гэтыя цыфры толькі пабольшыліся б.
  • Аляксей Хадыка
  • 2015-10-03 21:18:12
Так, з боку агрэсараў, і гэта было б вельмі добра.
  • ВР
  • 2015-10-03 23:33:16
Не варта гэтак разважаць таму, хто не ёсць непасрэдным удзельнікам канфлікту. Жадаць ворагу смерці маюць маральнае права адно ваяры. З разуменнем я паставіўся б да падобных выказванняў і з вуснаў
родзічаў ахвяр агрэсіі, а так...



Рэдакцыі раю паправіць "Дзёрскасць" на "Дзёрзкасць", а ў 1-м радку выкінуць лішняе "на".
  • Аляксей Хадыка
  • 2015-10-04 00:49:46
Гаворка не пра смерць ваяроў, а пра смерць бандзюкоў, г.зн пра непазбежнасць пакарання злачынцы. Ня бачачы непазбежнасці пакарання, Путлер зараз палез у Сірыю. Ясна, гэта толькі наблізіць ягоны
канец, але адначасова ўскладніць сітуацыю ў няшчаснай краіне.
  • ВР
  • 2015-10-04 02:07:36
Можа, Вам запісацца добраахвотнікам у які-небудзь "антыпутлераўскі" батальён? Усё лепей, ніж палітінфармацыі для чытачоў "НЧ" ладзіць.

Каментаваць