«Хадзіў па тулаве нагамі, то ўдарыць з размаху па тулаве, то па галаве з нагі — усё роўна куды»

Пасярод дня 11 жніўня Кірыла спынілі супрацоўнікі ДАІ. "Дыялог" пачаўся з удараў. Яны ж працягнуліся ў аўтазаку і ў РУУС. Сваю гісторыю мужчына аспавёў парталу Аugust 2020.
Фота: Каманда праекта Август2020

Фота: Каманда праекта Август2020


Кірыл кажа, што яму пашанцавала: з РУУС яго забралі лекары. Гэта значыць яго збілі настолькі, што сілавікі спалохаліся і выклікалі "хуткую". Зрэшты, інакш ён мог трапіць на Акрэсціна ў самую страшную ноч жніўня. Акрэсціна і Жодзіна Кірыл усё ж прайшоў: у кастрычніку адседзеў 10 сутак за нядзельны марш, на які так і не трапіў. Кажа, стаўленне да "палітычных" карэнна не змянілася.

Частка першая. Жнівень


— Днём 11 жніўня, амаль у тры гадзіны, ехаў на ровары па вуліцы Даўгабродскай. У квартале неяк падазрона рана раз'езды, сірэны, сігналы. Ну, можа, крадзеж... А так звычайны рух, людзі на прыпынку стаяць. Пачатак вуліцы Казлова — насустрач едзе аўтамабіль ДАІ, спыняецца. У мяне ж ёсць люстэрка, што, катафоты і званочак вам трэба ад мяне? Яны выбягаюць, дастаюць дубіны: "Ляжаць! У зямлю, брыда!" Я паклаў ровар, стаю: што вы хочаце ад мяне?.. (Кірыл, як і тады, здзіўлена разводзіць рукі ў бакі.) І пачынаюцца хаатычныя ўдары.

Потым, як я зразумеў, калі ты на ровары, ты апрыёры каардынатар. І ў мяне белыя бранзалеты былі і павязка з бел-чырвоным арнаментам для ключоў. У іх рэакцыя на бел-чырвона-белае як у быка на чырвоную анучу.

Ровар застаўся ляжаць, пасадзілі ў машыну, там пару ўдараў нанеслі. Пачуў: "Ну што, павязем яго да генерала?" ОК, я сяджу спакойна, я заўсёды спакойны.

Адвезлі літаральна 100-200 метраў да прыпынку на Уральскай, перадалі ў бус, амапаўцы прынялі. Паклалі на падлогу і пачалі: "Колькі табе плацяць? Ты такіх пераменаў хочаш?" Я кажу: "Я ідэйны, вы з кім мяне блытаеце?" Ну і варыянты паралельна накідвае: "Дзе твае ўлёткі? Ага, гэта ж ён у мяне камянямі кідаў. Гэта ён мяне здымаў на камеру". І дубіналам. Адзін па ягадзіцах ззаду, другі па галаве. Адначасова. І нагамі. Хвіліны дзве білі. У мяне ўжо з ілба актыўна цячэ кроў. (На чацвёрты дзень Кірыл сфатаграфаваў траўмы. І праз чатыры дні на скуле выразна бачны крыжападобны адбітак ад берца).


Перавярнулі заплечнік, рэчаў было няшмат, аддалі. Перасадзілі ў УАЗік. Там тры затрыманыя былі. Адзін ляжаў ледзь не пад сядзеннем, я на ім, а трэці на мне. Я ехаў, абапёршыся галавой аб шкло. Хоць, умоўна кажучы, сесці там было можна.

У РУУС прыняў нас чалавек без маскі, мабыць, опер або следчы. Ляглі на вуліцы ў такую ненатуральную позу: ногі пад сябе, рукі за спіну. І гэты працягнуў біць.

Адвялі на дагляд. Мы ляжалі ў той жа позе, ён хадзіў па тулаве нагамі, то ўдарыць з размаху па тулаве, то па галаве з нагі — усё роўна куды. Хвілін 15 мы ляжалі — столькі ён біў. Трое нас было ў тым пакоі. Прылятала па большай частцы мне, таму што хлопцы там наогул далікатныя былі. Адзін з завода шасцерняў выйшаў, другі праграміст.

Потым у падвале працягнуў. Сабралася нас чалавек 20-22. Ён хадзіў, хреначыў перыядычна. За кожны няправільны рух ўдар, і ўдар, і ўдар. Дубінкамі, нагамі, рукамі.

АМАП не заўсёды ўжываў актыўную сілу на той момант. Яны прывялі-адвялі, але не скажу, што ўсё груба. Я часам подтупліваў, таму што каманды былі часам незразумелыя.

Самая жэсць пачыналася, калі прыходзіў гэты опер. Менавіта ад яго зыходзілі пагрозлівыя крычалкі: "Мы будзем за сваіх забіваць. Вы пару дзён паскачыце, пабегаеце, і ўсе гэтыя вашы скокі скончацца. Не дойдзеце да хаты. Знікніце, і ніхто пра вас больш не даведаецца". Усе мацюкі пералічваў, усе пагрозы, якія можна было. Самы злы чалавек там, можа, эпіцэнтр злосці.

Здымалі на камеру. Думаў, ужо пратакол складуць, але назад паклалі — у позу вожыка. Хвілін 10-15 — наогул ногі адымаюцца, і ўстаць не можаш. Потым стаім. Праз кожныя хвілін 20: легчы-ўстаць-легчы-ўстаць. Такое пачуццё, што галава з ліцейнага чана, дзе метал распалены, у вадкі азот змяшчалі. Перастаеш адчуваць свой голас, губляешся ў прасторы і падаеш. У мяне ўжо ЧМТ было, крыві досыць шмат накапала з галавы…

Я не мяняў становішча ног, але хлопцы там прасілі. Я піць не прасіў, хоць яны нават прапаноўвалі. Гэта вельмі дзіўна. Я не хачу ад іх нешта прымаць, паказваць, што мне нешта трэба.

Калі я два ці тры разы страціў прытомнасць, яны спалохаліся і выклікалі мне "хуткую". Я рэальна страціў нейкі прамежак часу, таму што адносна хутка ўсё прайшло. Як я зразумеў па дыялогу, я не цяміў, дзе знаходжуся.

Калі ўжо страціў прытомнасць, яны мне самі прынеслі вады. З АМАПа хлопцы паднялі. Яны бачылі, што я сам спрабую, але не магу ўстаць. Я трапіў у калідор. Пасадзілі на крэсла, што дзіўна. Так я опера не дачакаўся, і ніякай справы няма. У 20.40 я ўжо быў у бальніцы.

ЧМТ, множныя гематомы, сінякі. Ярка выяўленыя сінякі былі на ягадзіцах, вочы былі апухлыя. Калені пабітыя. Дзесьці суткі цяжка было паварушыцца, не можаш дыхаць, не ведаеш, якую позу прыняць, каб было камфортна. 4 дні я быў у шпіталі, тыдзень пасля выпіскі кружылася галава.

Буйная гематома на лбе была, як шышка, з рассячэннем. Лекары вельмі своечасова забралі. Калі б павезлі нас на Жодзіна ці яшчэ куды, было б горш.

Мой дзядуля жыў у час акупацыі, яму было чатыры гады. Гаворыць, нават немцы так не рабілі.

У РУУС рэчы не хацелі аддаваць, маўляў, мы не ведаем. На здзіўленне, грошы і мабільны тэлефон былі цэлыя. Прапалі дробязі: канцылярскі нож, чахол для ровара, пару падшыпнікаў маленькіх. Ровар атрымалася знайсці, толькі актыўна падаючы пасты на барахолку ва ВКонтакте, на Онлайнеры. Мне даслалі відэа, як чорт у масцы бярэ ровар з багажніка ДАІішнай машыны і выкідае за плот на будоўлю. Рабочыя паставілі ровар у бытоўку і чакалі, пакуль хто прыйдзе за ім.


Частка другая. Кастрычнік


— 18 кастрычніка я пайшоў, груба кажучы, прагуляцца па Менску. І за цыркам, дзе было нешматлюдна, сустрэлі чатыры бусы. Уцячы не ўдалося. Ніякага фізічнага ўздзеяння не было. Тэлефон праверылі, тэлеграм: "а, ты тут у групах..." пафарбавалі сіняй фарбай ладкі, спіну і лоб — нібыта самы актыўны. Потым у аўтазак. Там, вядома, было цесна. У нас у адну капсулу на шасцярых забілі 12 або 13 чалавек. Адзін страціў прытомнасць — усё-ткі ўключылі вентыляцыю. Хлопцам таксама фарбавалі ілбы чырвонай, сіняй фарбай. Пазначалі, калі актыўны, калі ўцякаў.

У РУУС адвялі ў актавую залу, разам нас было 43 чалавекі. Адразу пачалася фальсіфікацыя: яны ўсе думалі, што нас затрымалі кучай у адным месцы, але па факце ў розных. Следчы тэлефон праверыў: "а, дык ты ў нас бчбшнік. Кім будзеш?" — па фене стаў размаўляць. На гэта я ўжо не рэагаваў, проста глядзеў, што далей будзе. Палова супрацоўнікаў была без масак, самыя смелыя былі ў масках, зразумела.

Большасць павезлі ў Жодзіна, астатнія паехалі на Акрэсціна. На Акрэсціна ў ІЧУ быў 3 дні: ты сядзіш у пустым пакоі, дзе ёсць туалет —і ўсё. Мыла толкам не было. Потым няпоўны дзень былі ў ЦІПе, і ўначы нас адвезлі ў Жодзіна. Ніхто ўжо пра гэта радні не паведамляў. Бацькі шукалі мяне да дні, калі мяне выпусцілі. Перавозілі, калі дзень перадачак быў, каб ты яе не атрымаў. Але ў выніку я перадачку забраў.

Самае жорсткае абыходжанне — у турме ў Жодзіна. Толькі мы выйшлі — сталі падганяць, штурханіна пачалася, крыкі, сабакі побач. Такая абстаноўка, быццам рэцыдывістаў прывезлі. Калі што не так зрабіў, падыдзе, дубінкай пра цябе злёгку ударыць, каб разумеў. "Вы ведаеце, дзе вы знаходзіцеся? Вы знаходзіцеся ў турме!" І такімі злымі галасамі — спроба запалохаць ці што.

У камеры было 10 чалавек. Сядзець на ложках днём нельга, альбо стаіш, альбо сядзіш на лавачцы, якой не хапае на ўсіх. Хтосьці дазваляў сядзець на падлозе, хтосьці не дазваляў. Аднаго выразнага распарадку там не было — як фантазія змены. Заходзілі ў камеру — крычалі, як маладыя, так і старыя. І па любых прычынах. Так людзі не размаўляюць, нават калі крычаць адзін на аднаго ў сварцы. Напрыклад, хтосьці падсцілаў ворсяную коўдру і клаўся днём спаць на падлогу, таму што ноччу святло не выключалі, пастаянна хадзілі на калідоры, крычалі паміж сабой — спаць асабліва не давалі. І калі хто заходзіў і паспяваў гэта ўбачыць, пачыналіся крыкі: "Вы не ведаеце, для чаго вам коўдры?" Две коўдры забралі. Калі ехалі з Жодзіна, хлопцы расказвалі, што матрацы ў іх забіралі, то-бок увесь тэрмін яны спалі на метале. Ложак — па перыметры рама і крыжаваныя пласціны з металу. Калі ўсміхнешся ледзь-ледзь, маглі ў карцэр пасадзіць.

Спытаеш: "Калі мы ў душ? Калі пойдзем гуляць?" І такія жарты былі: "Так я вас не трымаю, шпацыруйце", — зачыніў кармушку і сышоў. У камеры ёсць кнопка для званка, у асноўным з камер дзяўчат былі сігналы. Разы чатыры за суткі маглі паклікаць, і то на іх гудкі рэакцыя была: "Хто, б..., паклікаў, сука, б..., мяне?!"

Ад ежы там адмовіўся. Піў ваду, гарбату. Але вада там была смярдзючая, як мача д'ябла.

У Жодзіне ў настольныя гульні гулялі, у кракадзіла, у словы. У шкарпэткі заварочвалі крупы або заправу і перакідалі. Хоць у камеры было вельмі шчыльна  як у гадзіну-пік у тралейбусе. Але час усё роўна цягнуўся доўга. 10 дзён адчуваецца, можа, як месяц.

Наогул што ў ІЧУ, што ў ЦІПе, што ў Жодзіна аўдыторыя проста клёвая. Пакуль не прыходзілі наглядчыкі. Я ж сядзеў першыя два дні з Заміроўскім і Зарубіным! Я то не пазнаў спачатку. Ноччу нас траіх прывезлі, спалі на падлозе: у камеры было 10 чалавек, а месцаў, можа, 5. І калі раніцай была пераклічка... што, Вадзім? Я назіраю за Вадзімам Заміроўскім яшчэ з 10 жніўня. Думаў, як бы пазнаёміцца, спытаць аб працы. Вось і сустрэча. І падкасіла драбніцу, што ім 15 сутак далі. Нават за іх больш засмучэнне і за студэнтаў, чым за сябе.



Хочаце ведаць больш? Сачыце за нашымі публікацыямі ў Telegram і Facebook!

Больш цікавага на «Новым Часе»: